Pustynia to rodzaj formacji roślinnej i równocześnie ważna strefa krajobrazowa na kuli ziemskiej. Pustynie związane są z klimatem suchym i skrajnie suchym zwrotnikowym (np. Północna Afryka, Półwysep Arabski, Australia), występują również w suchych wnętrzach kontynentów w klimacie podzwrotnikowym, a także umiarkowanym (Azja Środkowa, Ameryka Północna). Specyficznym typem są pustynie nadbrzeżne (Atacama, Namib), związane z wysuszającym oddziaływaniem chłodnych prądów morskich. Pustynia cechuje się:
" opadami rocznymi nie przekraczającymi 200 mm, a niekiedy wynoszącymi kilka mm rocznie,
" stałym deficytem wilgotności (ilość opadów jest 30 razy mniejsza od parowania potencjalnego),
" silnym nasłonecznieniem, związanym z dużą liczbą dni bezchmurnych,
" dużymi dobowymi wahaniami temperatur,
" całkowitym lub prawie całkowitym brakiem wody i roślinności,
" brakiem cieków lub występowaniem cieków tylko epizodycznych
" przeważającą rolą morfogenetyczną wiatru.
Pustynie dzieli się na:
pustynie piaszczyste (erg) z różnorodnymi formami wydmowymi,
pustynie ilaste (takyr, kewir, sebkha, playa), pokryte twardym, spękanym, silnie zasolonym iłem, stanowiące niekiedy dno okresowych jezior,
pustynie kamieniste, pokryte złomiskami skalnymi,
pustynie skaliste (hamada), pokryte wygładzoną, prawie płaską powierzchnią litych skał,
pustynie żwirowe (serir, reg, gibber), których powierzchnia zasłana jest materiałem żwirowym.
Pustynie, oprócz drobnych gryzoni, ptaków, węży i jaszczurek, zamieszkują antylopy i dzikie koty.